Wat blindvlek je laat zien
Blindvlek verzamelt de koppen van ruim honderd Nederlandse nieuwsbronnen en groepeert ze per nieuwsfeit. Bij elk verhaal zie je niet alleen wíé erover schrijft, maar ook wie de baas is achter die media en of het echt eigen nieuws is. Geen mening — navolgbare feiten. Hieronder in gewone taal wat elk onderdeel betekent.
🟦 Bronverdeling — wie schrijft hierover?
De gekleurde balk onder elk verhaal toont welke media-eigenaren het brengen: het publieke bestel (NPO/regionale omroepen), DPG Media, Mediahuis, Talpa, en zelfstandige of overige uitgevers. We tellen unieke bronnen, niet losse koppen — zo domineert een site die tien varianten van hetzelfde bericht plaatst de balk niet.
🪪 Concernpaspoort — wie is de baas achter deze bron?
Klik op een eigenaar in de legenda, of op een balkje bij een verhaal, en je ziet de hele eigendomsketen in gewone taal: wie is de uiteindelijke eigenaar, uit welk land, hoe groot, en met welke bron dat is vastgesteld. Zo zie je bijvoorbeeld dat DPG Media in Belgische handen is (familie Van Thillo) of dat Mediahuis' kranten via België lopen. Alle kernfeiten zijn nagetrokken bij officiële bronnen (toezichthouder, Mediamonitor).
🎯 Concentratie — van hoeveel bazen komt dit?
Een label dat in één oogopslag zegt hoe eenzijdig de eigendom is:
- Eenzijdig — (bijna) alle bronnen hebben dezelfde eigenaar. Tien sites, maar in feite één stem.
- Overwicht — één eigenaar levert de meerderheid van de bronnen.
- Breed gedekt — het verhaal komt van meerdere onafhankelijke eigenaren. Dit is het gezonde geval.
Verrassend vaak is een verhaal dat "overal staat" eigenlijk eenzijdig: het staat bij tien titels van dezelfde eigenaar. Dit label maakt dat zichtbaar.
🔴 Blindvlek — alleen binnen één concern
De sterkste vorm van eenzijdigheid: een verhaal wordt door drie of meer bronnen gebracht, maar die horen allemaal bij hetzelfde media-concern. Andere eigenaren laten het liggen. Dat is de blinde vlek waar we naar vernoemd zijn.
⚠️ Belangenconflict — wie schrijft over z'n eigen baas?
Gaat een verhaal over een media-eigenaar (bijvoorbeeld een overname door DPG of een besluit over de publieke omroep), en schrijft een bron erover die zélf van dat concern is, dan zetten we daar een waarschuwing bij: "eigen eigenaar". Handig om te weten wanneer een partij over zichzelf bericht. We zijn hier bewust voorzichtig: de vlag verschijnt alleen als de eigenaar echt bij naam in het nieuws is.
🔵 Politieke kleur
Een tweede, dunne balk schat de politieke signatuur van de dekking (links / midden / rechts), op basis van een grove, navolgbare indeling per bron. Puur sport, tech of showbizz krijgt geen kleur, zodat de balk niet vervuilt. Klik op die balk om te zien welke bron welke kleur kreeg — het is bewust blindvlek's eigen weging, geen absoluut oordeel, en je eigen oordeel telt.
🟡 ANP-Echo — doorgeplaatste persbureaukopie
Als meerdere media vrijwel exact dezelfde kop plaatsen, is dat bijna altijd overgenomen persbureaukopie (meestal van het ANP). We markeren dat met "ANP-Echo (N×)". Handig om te zien dat "tien bronnen melden…" eigenlijk één bericht is dat is doorgeplaatst.
🖊 Churnalism-meter — hoeveel is echt eigen werk?
Bij die doorgeplaatste verhalen zetten we er meteen bij hoeveel bronnen een eigen kop schreven en hoeveel simpelweg de persbureaukop overnamen — bijvoorbeeld "5 van de 19 bronnen met een eigen kop, de rest nam de persbureaukop over". Zo zie je in één oogopslag hoeveel echte eigen journalistiek er achter een verhaal zit. We meten dit op de koppen; de artikelen zelf slaan we niet op.
⬜ Wie zweeg
Bij breed gebrachte verhalen (8+ bronnen) laten we zien welk groot concern er niet over schreef — bijvoorbeeld "niet bij Publiek". Wat een grote speler overslaat, is soms net zo veelzeggend als wat hij brengt.
🟢 Herschreven koppen
Past een redactie de kop van hetzelfde artikel later aan, dan bewaren we beide versies en markeren de nieuwe woorden. Zo zie je hoe een boodschap onderweg verschuift.
⭐ Eerst & laatst
Bij elk verhaal met meerdere bronnen tonen we wie het als eerste bracht (de primeur) en wie het laatst bijwerkte — met tijdstip. Krediet waar het hoort.
⏱ Verhaal-tijdlijn — hoe verspreidde dit zich?
Onder elk verhaal met meerdere koppen staat een tijdas: elke stip is een kop, gekleurd naar eigenaar. Zo zie je in één oogopslag wie het verhaal brak, hoe snel de rest volgde en waar de persbureau-golf zat (stippen met een oranje rand). Klik op de tijdas — of op de knop "Tijdlijn" — voor het volledige verloop, minuut voor minuut: wie was eerst, wie haakte pas uren later aan, wie nam de persbureaukop over en wie zweeg.
🪟 Bron-transparantiescore — hoe open is de bron zelf?
Klik op een bronnaam onder een verhaal en je ziet hoe open die bron over zichzelf is, op vier punten: vertelt hij wie de eigenaar is, is er een redactiestatuut of journalistieke code, is duidelijk hoe hij aan geld komt, en is er een correctiebeleid? Sinds augustus 2025 verplicht de Europese mediawet (EMFA) media om dit soort dingen zelf te publiceren — wij maken er het overzicht van dat die wet zelf niet biedt. Elke ✓ linkt naar de pagina waar we het vonden. Bekijk alle bronnen naast elkaar. Let op: dit zegt niets over de kwaliteit van de journalistiek, alleen over openheid.
🔎 Factcheck-signaal
Gaat een verhaal over een claim die door een onafhankelijke Nederlandstalige factchecker is onderzocht (Nieuwscheckers, dpa Factchecking of Factcheck.Vlaanderen), dan zetten we daar een blauw kader bij met een link naar die factcheck. De koppeling gebeurt automatisch en wordt streng gecontroleerd; we tonen liever géén factcheck dan een verkeerde. Het oordeel blijft aan de factchecker — en aan jou.
📣 Delen — mét de cijfers erbij
Elk verhaal heeft een deelknop. Die deelt niet alleen de kop, maar ook wat Blindvlek erover weet: hoeveel bronnen, hoeveel eigenaren, en of het een blindvlek of doorgeplaatste persbureaukopie is. Delen kan naar Bluesky, X, LinkedIn, Mastodon, WhatsApp, Facebook of per e-mail. Journalisten nemen met "Kopieer voor artikel" in één keer de kop, de dekkingscijfers en de bronvermelding over.
🔎 Zelf filteren
Je kunt filteren op categorie, eigenaar, politieke kleur en aantal bronnen, terugbladeren met de datumkiezer (gratis tot 7 dagen terug), live zoeken in de koppen, en de weekcijfers bekijken: de grootste blindvlekken, snelste redacties en meest doorgeplaatste berichten van de week.
Waar we aan werken
Blindvlek is net gelanceerd en groeit snel. Dit staat op de rol:
- Jouw mediadieet — een persoonlijke spiegel van welke eigenaren jouw nieuws domineren (voor ingelogde leden).
- Blindvlek-alerts — een seintje als een onderwerp dat jij volgt een blinde vlek blijkt (voor leden).
Ideeën of een bron die we missen? Laat het ons weten.
